Miniconcert op 25 augustus

door Bert van Klaveren

In de serie Miniconcerten concerteert op donderdag 25 augustus Adri Karman. Het is al voor de derde keer dit seizoen en toch iedere keer anders. In dit concert bespeelt hij een door zijn zoon vervaardigde klavecimbel, een zo getrouw mogelijke kopie van een in 1652 door Johannes Couchet gebouwd instrument (zie foto). Plaats : Koorkerk, aanvangstijd: 15.00 uur; toegang vrij, collecte aan de uitgang.

adri karman

 

 

 

 

 

 

 

Programma

H. Scheidemann

(ca. 1595-1663)

 

 

–          Allemand in c

–          Praeambulum in d

–          Ballett in F in 2 variaties

 

D. Buxtehude

(1633-1707)

 

 

 

 

 

 

1.      Suite in C (BuxWV230)

–          Allemande

–          Courante

–          Sarabande

–          Gigue

2.      Aria Rofilis in d (BuxWV 248) in 3

variaties

 

J.S. Bach

(1685-1750)

 

 

–          Praeludium und Fuge in F-dur (BWV 901)

–          Fuge in a-moll (BWV 947)

 

VERDERE INFORMATIE

Klavecimbel van Couchet

 

 

 

 

 

 

 

 

 

HET INSTRUMENT

Het klavecimbel is een kopie van een instrument, in 1652 gebouwd door Johannes Couchet, een kleinzoon van Hans Rückers, de befaamde instrumentenbouwer uit Antwerpen. Aardig detail: De boventoetsen zijn gemaakt van de zelfde hout-soort als de familie Rückers daarvoor wel gebruikte, namelijkeeuwenlang in moerasgrond geconserveerd (en daardoor zwart ge-worden) eikenhout.De kopie is in 2011 gebouwd door mijn zoon Geert Karman.

Het instrument is dubbelkorig (twee snaren per toets) en het heeft drie registers plus luit. Graag wil ik, al zijn de verschillen subtiel, een aantal registercombinaties laten horen, ook de luit. Het kan zijn dat het volume soms wat iel lijkt. Daarom begin ik met een kort stuk op één register. Dan kunnen uw oren er vast aan wennen.

Begin oktober is het instrument weer te horen in concerten. De Stichting “Incanto” organiseert voor de 7e en de 8e een festival rond de muziek van Froberger, waarvoor ze graag mijn instrument wil gebruiken. Froberger, geboren in 1616, dus vierhonderd jaar geleden, zou op het origineel hebben kunnen spelen.

DE MUZIEK

Drie componisten waarvan de muzikale “roots” ongetwijfeld bij één Nederlandse grootmeester te vinden zijn, namelijk bij Jan Pietersz Sweelinck. De vader van Heinrich Scheidemann was onder andere organist in Hamburg. Hij stuurde zijn ongeveer 16-jarige zoon voor drie jaar naar Amsterdam om daar het vak te leren. En dat is wonderwel gelukt.Heinrich is organist geweest van de Katherinenkirche in Hamburg. Buxtehude was organist van de Marienkirche in Lübeck. Het lijkt uitgesloten dat hij het werk van Scheidemann niet kende.

Van Bach weten we zeker dat hij een studiereis naar Lübeck heeft gemaakt. Hij bleef, zeer tot ongenoegen van zijn werkgever, te lang weg, maar hij deed dat uit de behoefte “iets te leren van de kunst waarmee hij bezig was”.

Een van de kenmerken bij deze componisten is het gebruik van sequensen, herhaling van bepaalde, soms heel korte, motieven op telkens een andere toonhoogte. Als je wat les krijgt in compositieleer, dan hoor je dat zoiets maximaal vier keer mag. Bach trok zich daar niet zo veel van aan. In het eerste werk, dat ik van hem speel, is er in de bas van de fuga een zevenvoudige sequens te bespeuren. En dat is niet de enige keer.

Adri Karman

 

 

 

 

Advertenties
%d bloggers liken dit: